Nu eens eens niet schrijven over themabeleggen, fondsbeleggen of macro-economische beschouwingen. Maar over wat er nu speelt en wat mensen (beleggers, spaarders) doen in tijden van instabiliteit en onzekerheid.
Waren we net de kredietcrisis - laat 2007 tot begin 2009 - aan het overleven; banken gered, spaargeld veiliggesteld en effectenbeurzen hersteld, zitten we midden in een ‘nieuwe’ schuldencrisis. Deze keer zijn het de overheidsschulden van vooral de Zuid-Europese landen, Ierland, Japen en de Verenigde Staten die de gemoederen danig beroeren. Een ‘crisis’ gevoed en versterkt door aarzelende en niet op één lijn zittende politici. Bovendien gooit de pers met haar soms angstaanjagende krantenkoppen olie op het vuur, met dank onder andere aan de mediablunders van die politici. Daardoor blijft de onrust en worden mensen onzeker en sommigen zelfs paniekerig. Effectenbeurzen, aandelenkoersen zien we dagen op rij dalen.
Hoe erg is het dan?
In maart van dit jaar werd Japan getroffen door een grote natuur- en daaruit voortkomende kernramp die een schok door de wereld liet gaan. Daarna werd de schuldenberg van vele overheden waar maar moeilijk een oplossing voor kan worden gevonden weer het gesprek van de dag. Deze ‘schuldencrisis’ houdt de financiële markten al maanden in zijn greep. Er wordt in de media gesproken over een Euro- Dollar- en Yencrisis. Landen dreigen failliet te gaan, Euroland zou uiteen kunnen vallen. De VS kan mogelijk haar verplichtingen niet meer nakomen, Japan zit in zwaar weer. Als dit allemaal uit de hand loopt dan zal dat gevolgen hebben voor de portemonnee van alle wereldburgers. En die burger heeft nu al te maken met het feit dat overheden fors moeten bezuinigen om het huishoudboekje op orde te krijgen. Inmiddels zijn er maatregelen getroffen zoals uitbreiding van de schuldhulp aan Griekenland, verhoging van het schuldplafond in de VS en de Europese Centrale Bank die schuldpapier van de risicolanden opkoopt. De vraag is of het voldoende is, wat weer betekent dat de beweeglijkheid van financiële markten mogelijk nog wel een tijdje zou kunnen blijven aanhouden.
Armoede en rijkdom
Pijn in de portemonnee van de wereldburger; tenminste voor diegene die een portemonnee heeft. Mensen in de minder bevoorrechte delen van onze aarde hebben in ieder geval al weinig tot niets te besteden. Een groot deel van hen leeft in grote armoede en verkeert in hongersnood. ‘Wij worden teruggeworpen op het welvaartsniveau van 2005’; ‘De economische groei valt terug’, koppen de kranten. Ja, dus? Was het economisch gezien slecht in 2005? En ook een lagere groei is nog steeds groei, toch? Alles is relatief, de zaken moeten in het juiste perspectief worden geplaatst. De historie heeft ons geleerd dat iedere crisis -economisch, humanitair, militair of ecologisch - uiteindelijk werd overwonnen. Capituleren uit een verondersteld gevoel van onmacht is weinig zinvol. Werken aan oplossingen moet het motto zijn. En het zijn de landen zelf, de politiek, die dit moeten doen.
Beleggers
Nogal wat collega’s spreken nu beleggers die er serieus over denken de handdoek in de ring te gooien door te stoppen met beleggen. Tegelijkertijd spreken zij ook mensen die juist kansen en mogelijkheden zien en starten met beleggen. Of die van de gedaalde koersniveaus gebruik willen maken hun beleggingsportefeuille aan te passen. Deze gelijktijdige, maar tegengestelde bewegingen typeren het gedrag van mensen. Gelukkig is de tweede categorie in de meerderheid en laat zich niet of in ieder geval veel minder door (negatieve) emoties leiden. Het neemt niet weg dat de meeste beleggers teleurgesteld zijn over hun beleggingsresultaat tot nu toe.
Spreiden, spreiden en nog eens spreiden
In eerdere columns heb ik het belang van (risico)spreiding benoemd en ik blijf dit benadrukken. Onevenwichtigheden die leiden tot een zwakker Euroland (en dus de munt) kunnen worden gecompenseerd door ook elders in de wereld te beleggen: Opkomende Markten (China, India, Brazilië etc.) en Noord Amerika. Belangrijk is dat een portefeuille altijd moet worden verdeeld over aandelen, obligaties en spaargeld (de asset mix). Dit bepaalt voor meer dan 75% het beleggingsresultaat. Vervolgens worden aandelen en obligaties internationaal gespreid, waarbij rekening wordt gehouden met actuele thema’s en trends. Als u die discipline volhoudt en daarbij de beleggingshorizon (hoe lang kunt u uw geld opzij zetten) in de gaten houdt, doorstaat u menige crisis.
Anne Zuidema (1952) werkt inmiddels enkele decennia als beleggingsadviseur voor vermogende particulieren, waarvan ruim 14 jaar bij Robeco. Deze column verscheen eerder op DFT.nl.